Inhuren praktijkondersteuner kon zonder btw

Een rechter heeft zeer recent geoordeeld dat bij de inhuur van praktijkondersteuners (POH) door huisartspraktijken geen btw verschuldigd was.

In deze zaak stelde een dienstverlener eigen werknemers als POH ter beschikking aan huisartspraktijken voor eerstelijnszorg bij somatische aandoeningen van patiënten, zoals diabetes mellitus (DM), COPD en cardiovasculair risicomanagement (CVRM). De dienstverlening bestond onder meer uit:

• Consultaties
• Vraagverduidelijkingsgesprekken.
• Kortdurende begeleiding van de patiënten in de behandeling bij de huisarts.
• Casemanagement/continuïteit van zorg.
• Netwerkfuncties.

Rechter: zorg door POH valt onder medische btw-vrijstelling

De Belastingdienst vond dat de medische btw-vrijstelling voor gezondheidskundige verzorging van de mens niet van toepassing was. Volgens de Belastingdienst werkten de praktijkondersteuners onder gezag van de huisarts en verrichtten zij hun werkzaamheden voor rekening en risico van de huisartspraktijk. De rechter was het daar niet mee eens.

Alles overziend komt het gerechtshof tot de conclusie dat de dienstverlener in deze situatie de verantwoordelijkheid draagt voor het resultaat, de inhoud én de kwaliteit van de gezondheidskundige zorg. Omdat het gaat om het verlenen van zorg aan mensen, is er geen btw verschuldigd.

Het onderscheid tussen ter beschikking stellen van personeel en medische verzorging

Gezondheidskundige verzorging van een mens is vrijgesteld van btw als de werkzaamheden van een hoger opgeleide zorgverlener gericht zijn op bescherming, instandhouding of herstel van de gezondheid van een mens. Ter beschikking stellen van personeel is belast.

Bij inhuur van zorgpersoneel kan de factuur zonder btw zijn als:

• de presterende ondernemer verantwoordelijk is voor het resultaat, de inhoud en de kwaliteit van de afgesproken werkzaamheden. De eindverantwoordelijkheid voor de kwaliteit van de zorg (ten opzichte van de patiënt of verzekeraar) mag dan ook bij de opdrachtgever liggen;
• de werkzaamheden zijn in de overeenkomst zodanig beschreven dat de aard van die werkzaamheden duidelijk blijkt;
• uit de overeenkomst blijkt dat tussen de opdrachtgever en de opdrachtnemer geen arbeidsovereenkomst of uitzendovereenkomst bestaat of enige andere juridische band waaruit een verhouding van ondergeschiktheid ontstaat;
• het opleidingsniveau van de POH vergelijkbaar is met de zorg van iemand met een BIG-registratie; en
• er wordt ook feitelijk zo gehandeld.

Kwaliteitswaarborgen en aansprakelijkheid

In deze uitspraak is dus van belang dat het voor de huisarts niet (alleen) gaat om het tot zijn beschikking krijgen van een persoon die zorgverleningswerkzaamheden voor hem uitvoert, maar ook om de kwaliteitswaarborgen die de dienstverlener biedt.

Komt de dienstverlener deze zorginhoudelijke kwaliteitswaarborgen niet na en maakt een praktijkondersteuner daardoor een medische fout, dan kan de huisarts de dienstverlener aansprakelijk stellen. De dienstverlener is hiervoor verzekerd. De verantwoordelijkheid voor het resultaat, de inhoud en de kwaliteit van de afgesproken zorgverlening ligt dan bij de POH of bij degene die de POH ter beschikking stelt.